Papier i tektura

Papier kolorowy i gazety

TYLKO CZARNO-BIAŁY

Papier czarno-biały (gazety, wydruki laserowe) można bezpiecznie kompostować - farby drukarskie są obecnie na bazie soi i rozkładają się. PROBLEM: kolorowy papier (czasopisma, ulotki, opakowania) zawiera farby z metalami ciężkimi (ołów, kadm, chrom, rtęć).

Torby papierowe i papier pakowy

BEZPIECZNIE

Torby papierowe (brązowe, szare - papier kraft) i papier pakowy to doskonały materiał do kompostowania. Jest to papier niebielony, bez kolorowych nadruków, wykonany z czystej celulozy. Zawiera dużo węgla (stosunek C:N około 170:1), doskonale wchłania wilgoć i napowietrza kompost. Rozkłada się w 2-6 miesięcy w zależności od grubości. Jeden z najlepszych materiałów węglowych do kompostu.

Karton po pizzy (tłusty)

TYLKO CZYSTE CZĘŚCI

Karton to doskonały materiał do kompostowania - brązowy, niebielony, bogaty w węgiel. PROBLEM: karton po pizzy często ma duże plamy tłuszczu/oleju. Tłuste części są pokryte woskową warstwą która blokuje dostęp wody i tlenu, przez co NIE rozkładają się. Dodatkowo tłuszcz przyciąga gryzonie i powoduje rancydny zapach. Czyste części tego samego kartonu są OK do kompostowania.

Papier tłusty (serwetki, papier do pieczenia)

NIE ROZKŁADA SIĘ

Papier nasączony tłuszczem/olejem jest pokryty nieprzepuszczalną woskową warstwą która całkowicie blokuje dostęp wody i tlenu. Mikroorganizmy nie mogą przebić się przez tłuszcz aby rozkładać celulozę papieru. Papier do pieczenia jest dodatkowo powlekany silikonem lub kwasem siarkowym (pergamin) - te powłoki są całkowicie niebiodegradowalne. Tłusty papier może też zawierać resztki jedzenia które przyciągają gryzonie.

Pudełka Tetra Pak (mleko, sok)

NIE ROZKŁADA SIĘ

Tetra Pak to WIELOWARSTWOWE opakowanie: papier (75%) + polietylen plastik (20%) + aluminium (5%). Plastik i aluminium są nierozkładalne biologicznie. W kompoście papier może się częściowo rozłożyć (miesiące), ale plastik i aluminium pozostaną na WIEKI, tworząc foliową warstwę i fragmenty metalu. To NIE jest czysty karton! Wymaga specjalnego recyklingu przemysłowego.

Karton falisty i pudełka

DOSKONAŁY MATERIAŁ

Karton falisty to ŚWIETNY materiał do kompostowania - czysty papier niebielony, bogaty w węgiel (C:N ~170:1). Warstwa falista tworzy kanały powietrzne = idealne napowietrzenie kompostu. Rozkłada się w 3-6 miesięcy. Wchłania nadmiar wilgoci jak gąbka. To jeden z najlepszych materiałów węglowych - profesjonalni kompostowicze specjalnie zbierają kartony. Wszyscy mamy tony kartonów z Amazon/Allegro!

Papier toaletowy i karton po środku

IDEALNY MATERIAŁ

Papier toaletowy to czysty papier celulozowy, zazwyczaj niebielony lub wybielany tlenem (bezpieczny). Kartonowa gilza po środku = czysty karton niebielony. Oba materiały rozkładają się błyskawicznie (2-4 tygodnie). Miliony ludzi kompostują używany papier toaletowy (z kompostującej toalety) bez problemu - bakterie z ciała są naturalną częścią kompostu. To doskonały materiał papierowy.

Kubeczki papierowe jednorazowe

POWŁOKA PLASTIKOWA

Kubeczki papierowe na kawę/herbatę wyglądają jak papier, ale 99% z nich ma WEWNĘTRZNĄ powłokę z plastiku (polietylen PE) lub wosku parafinowego (produkt ropy) aby były wodoodporne. Ta powłoka NIE ROZKŁADA SIĘ biologicznie. W kompoście papier może się częściowo rozłożyć, ale plastikowa warstwa pozostanie na wieki jako mikroplastik. Tylko specjalne kubki z certyfikatem 'biodegradowalne' są OK.

Talerze i sztućce papierowe

ZALEŻY OD TYPU

Talerze i sztućce jednorazowe to RÓŻNE materiały! (1) Talerze papierowe CZYSTE = OK, (2) Talerze LAMINOWANE (błyszczące) = plastik, NIE!, (3) Sztućce drewniane = OK, (4) Sztućce 'biodegradowalne' z kukurydzy (PLA) = tylko w warunkach przemysłowych, w domowym kompoście leżą latami. MUSISZ sprawdzić typ! Dodatkowo talerze często mają RESZTKI JEDZENIA = problem jeśli tłuste.

Paragony fiskalne

NIE wrzucaj

Paragony fiskalne to NIE zwykły papier - to papier termiczny pokryty warstwą chemiczną zawierającą BISFENOL A (BPA) lub BPS (zamiennik BPA, równie szkodliwy). BPA to substancja zaburzająca układ hormonalny (endocrine disruptor) - naśladuje estrogen, zaburza rozród, przyczynia się do cukrzycy i chorób układu krążenia. Przenika przez skórę przy dotykaniu paragonu. W kompoście BPA NIE rozkłada się - trwa latami i kontaminuje glebę.